Gericht op gezondheidswinst
Gericht op gezondheidswinst
03 SEPTEMBER 2026
De digitale tool Eetscore, ontwikkeld en gevalideerd door Wageningen University & Research, brengt het voedingspatroon van patiënten in kaart aan de hand van de Richtlijnen Goede Voeding. Patiënten vullen online een vragenlijst in over hun eetgewoonten en ontvangen een persoonlijke score met praktisch voedingsadvies. Zorgverleners kunnen dit inzien, en zo voeding eenvoudig bespreekbaar maken of doorverwijzen naar een diëtist.
In samenwerking met de kernpartners Wageningen University & Research, Ziekenhuis Gelderse Vallei, Rijnstate en UMC Utrecht wordt onderzocht hoe de Eetscore duurzaam kan worden ingebed in bestaande zorgpaden. Daarbij gaat het niet alleen om de integratie, maar ook om een vernieuwde look-and-feel en (betere) koppelingen met elektronische patiëntendossiers (EPD’s).
De doorontwikkeling van de Eetscore bouwt voort op eerdere onderzoeken naar het gebruik van de tool in de zorgpraktijk. In projecten als Eetscore Transmuraal werd de tool ingezet bij patiënten met diabetes type 2 of met hoge bloeddruk, zowel in de eerste als de tweede lijn. De onderzoeken laten zien dat patiënten meer inzicht krijgen in hun eetpatroon en vaker gemotiveerd raken om hun leefstijl aan te passen. Zorgverleners ervaren de tool als een laagdrempelige en praktische manier om voeding structureel onderdeel te maken van het gesprek in de spreekkamer.
De update van de Eetscore is gebaseerd op de nieuwste wetenschappelijke inzichten en richtlijnen. Zo zijn afkapwaarden en adviezen geactualiseerd op basis van de recent gepubliceerde Richtlijnen Goede Voeding 2025 en de Schijf van Vijf 2026. Ook de vragenlijsten zijn herzien en beter afgestemd op het huidige voedingspatroon van Nederlanders, met bijvoorbeeld aandacht voor plantaardige zuivel en vleesvervangers.
De vragen zijn vereenvoudigd om de gebruiksvriendelijkheid te vergroten. De adviezen zijn compacter en aangevuld met verwijzingen naar het Voedingscentrum. Visualisaties laten duidelijk zien hoe iemand scoort ten opzichte van de richtlijnen. Daarnaast is de Eetscore vernieuwd, met een nieuwe kleurenstijl, iconen en illustraties die de interpretatie van resultaten ondersteunen en de gebruikservaring verbeteren. Deze doorontwikkeling maakt een brede inzet van de Eetscore mogelijk, met zes varianten die aansluiten op verschillende doelgroepen: volwassenen (18+), zwangere vrouwen, adolescenten (13–17 jaar), kinderen 8–12 jaar en kinderen 4–7 jaar en peuters (1–3 jaar).
Een belangrijke verbetering zit in de onboarding. Voorafgaand aan het invullen worden enkele basisgegevens uitgevraagd, zoals leeftijd, geslacht, allergieën en eetvoorkeuren (bijvoorbeeld vegetarisch of veganistisch). Op basis hiervan wordt de gebruiker automatisch naar de juiste versie van de Eetscore geleid en krijgt hij of zij passende adviezen. Zo ontvangt iemand met een notenallergie bijvoorbeeld een aangepast advies, en krijgt iemand die volledig plantaardig eet alternatieve aanbevelingen die daarop zijn afgestemd.
De vernieuwde Eetscore is getest in een brede landelijke studie waarin werd gekeken naar de gebruiksvriendelijkheid van de tool. Deelnemers vulden eerst de Eetscore in. Vervolgens werd met een evaluatievragenlijst de begrijpelijkheid van de vragen, adviezen en visualisaties onderzocht en werden verbeterpunten in kaart gebracht. In totaal hebben 309 deelnemers meegedaan, en een subgroep (n=15) werd aanvullend geïnterviewd via de Think Aloud-methode waarbij de interviewer samen met de deelnemer de Eetscore ging invullen en de deelnemer alles wat er in zich opkwam, deelde.
De algemene gebruiksvriendelijkheid scoorde goed: 89% van de deelnemers beoordeelde de tool als goed of uitstekend via een gevalideerde score. Verbeterpunten liggen vooral in het verduidelijken van portiegroottes. Zo was het voor deelnemers bijvoorbeeld niet duidelijk hoeveel gram een eetlepel groente is of een schaaltje yoghurt. In de volgende versie van de Eetscore wordt op basis van dit resultaat zowel de huishoudelijke maat als het aantal grammen nagevraagd.
De visualisaties van de vernieuwde Eetscore scoorden heel goed, 85% van de deelnemers vond de visualisaties aantrekkelijk, duidelijk en begrijpelijk. Echter was bij het kleurenschema niet duidelijk of een groene kleur betekent dat iemand goed gescoord heeft of dat dit een gezonde voedingsgroep is. In de update wordt een duidelijke uitleg hierbij gegeven.
De inzichten uit dit veldonderzoek worden gebruikt om Eetscore verder te ontwikkelen en duurzaam in te bedden in bestaande zorgpaden.
Een ander onderdeel van het project EetWijzer is de ontwikkeling van gesprekshandvaten om zorgverleners te ondersteunen om voeding structureel te bespreken en patiënten gerichter te begeleiden richting een gezond voedingspatroon. Onderzoekers van Wageningen University & Research organiseerden hiervoor focusgroepen met zorgprofessionals om te bepalen wat er nodig is voor succesvolle implementatie in de praktijk. De resultaten worden momenteel geanalyseerd.
Volgens onderzoeker Lili Kókai, Wageningen University & Research: “zorgverleners willen voeding wel bespreken, maar hebben vaak behoefte aan praktische handvatten om dat goed te doen”.
De Eetscore wordt door zorgverleners gezien als een praktisch handvat om voeding bespreekbaar te maken. Toch lijkt de inzet van de Eetscore alleen niet voldoende voor elke patiënt. Sommige patiënten hebben extra ondersteuning of terugkoppeling nodig op de resultaten van de Eetscore. Ook zorgverleners hebben behoefte aan een kort en duidelijk handvat om de resultaten van de Eetscore te bespreken met de patiënt die daar behoefte aan heeft en patiënten desgewenst door te verwijzen naar een diëtist.
De onderzoekers werken daarom aan een 1 minuut Eetscore gesprek waarin de zorgverlener samen met de patiënt een prioriteit kan stellen door 1 focuspunt / voedingsgroep te kiezen waar hij/zij eerst mee aan de slag gaat en vervolgens een haalbaar doel te stellen voor verandering.
In het project Eetwijzer draait het niet alleen om gebruik van de Eetscore-tool zelf. Met verschillende zorgdisciplines gaan we na hoe het gesprek over voeding een structureel onderdeel van de medische behandeling kan zijn. De inzet van de Eetscore gebeurt via de herziene Zorgmodule Voeding. De combinatie van de vernieuwde Eetscore samen met het 1 minuut Eetscore gesprek gaan we testen in drie pilots in ZGV, Rijnstate en UMC Utrecht binnen een geselecteerd zorgpad. De vernieuwde Eetscore wordt geschikt gemaakt voor verschillende patiëntgroepen, waaronder hartrevalidatie, obesitaszorg, psychiatrie, oncologie en darmziekten. Deze pilots gaan in het najaar van 2026 van start.
Het project EetWijzer in de zorg – Optimalisatie en implementatie van de Eetscore wordt gefinancierd door ZonMw Leefstijl in de Zorg.
Onze digitale nieuwsbrief verschijnt regelmatig
